Kiedy wezwać karetkę?

Kiedy wezwać Pogotowie lub udać się do Szpitalnego Oddziału Ratunkowego?

Wezwanie Pogotowia Ratunkowego lub wizyta w SOR powinny mieć miejsce wyłącznie w sytuacjach bezpośredniego zagrożenia życia lub stanach nagłych mogących prowadzić do istotnego uszczerbku zdrowia.

Sugerować je może obecność jednego z poniższych objawów:

• utrata przytomności,
• zaburzenia świadomości,
• drgawki,
• nagły, ostry ból w klatce piersiowej,
• zaburzenia rytmu serca,
• nasilona duszność,
• nagły ostry ból brzucha,
• uporczywe wymioty, zwłaszcza z domieszką krwi,
• masywny krwotok z dolnego odcinka przewodu pokarmowego,
• masywny krwotok z dróg rodnych,
• gwałtownie postępujący poród,
• ostre i nasilone reakcje uczuleniowe (wysypka, duszność) będące efektem zażycia leku, ukąszenia, czy użądlenia przez jadowite zwierzęta,
• zatrucia lekami, środkami chemicznymi czy gazami,
• rozległe oparzenia,
• udar cieplny,
• wyziębienie organizmu,
• porażenie prądem,
• podtopienie lub utoniecie,
• agresja spowodowana chorobą psychiczną,
• dokonana próba samobójcza,
• upadek z dużej wysokości,
• rozległa rana, będąca efektem urazu,
• urazy kończyny dolnej, uniemożliwiające samodzielne poruszanie się.

W ramach działań Pogotowia i SOR nie można uzyskać:

• wizyty kontrolnej w związku z wcześniej rozpoczętym leczeniem,
• recepty na stosowane stale leki w związku ze schorzeniem przewlekłym,
• rutynowego zaświadczenia o stanie zdrowia,
• skierowania do specjalisty,
• badań dodatkowych i konsultacji specjalistycznych, zaleconych przez lekarza leczącego.

Co robić w pozostałych przypadkach?

W pozostałych przypadkach należy zgłosić się do swojego lekarza rodzinnego/lekarza podstawowej opieki zdrowotnej.

W dni powszednie od godziny 8-ej do 18-ej należy skontaktować się z placówką (poradnią, praktyką lub przychodnią), w której pracuje wybrany przez nas lekarz.

W sytuacjach szczególnych, a zwłaszcza nowych zachorowań lub zaostrzeń dolegliwości w przebiegu schorzeń przewlekłych, które wystąpią w nocy, lub w dni wolne od pracy, można skorzystać ze świadczeń medycznej opieki nocnej i świątecznej, realizowanej w ramach podstawowej opieki zdrowotnej. W tym celu należy udać się lub zadzwonić do dyżurnego ambulatorium, którego adres i numer telefonu dostępne są u naszego lekarza, jak i na specjalnej tablicy informacyjnej, wywieszonej na zewnątrz placówki medycznej, w której on przyjmuje. W ramach opieki nocnej i świątecznej udzielane są lekarskie porady ambulatoryjne, a w sytuacjach tego wymagających także wizyty domowe.

Zapytaj swojego lekarza rodzinnego, gdzie masz się udać w powyższych sytuacjach lub przeczytaj informację w Twojej przychodni.

Ze świadczeń opieki nocnej i świątecznej należy skorzystać wtedy, gdy:

• nie ma objawów sugerujących bezpośrednie zagrożenie życia lub grożących istotnym uszczerbkiem zdrowia,
• zastosowane środki domowe lub leki dostępne bez recepty nie przyniosły spodziewanej poprawy,
• mamy istotne obawy, że oczekiwanie na otwarcie przychodni, może znacząco niekorzystnie wpłynąć na rozwój choroby i nasz stan zdrowia.

Uzasadnieniem dla skorzystania ze świadczeń opieki nocnej i świątecznej mogą też być następujące sytuacje:

• zaostrzenie lub nasilenie dolegliwości znanej choroby przewlekłej (np. kolejny napad astmy oskrzelowej z umiarkowaną dusznością),
• infekcja dróg oddechowych z wysoką gorączką (>39 st.), szczególnie u małych dzieci i ludzi w podeszłym wieku,
• bóle brzucha, nie ustępujące mimo stosowania leków rozkurczowych,
• nasilone bóle głowy, nie ustępujące mimo stosowania leków przeciwbólowych,
• nasilona biegunka lub wymioty, szczególnie u dzieci lub osób w podeszłym wieku,
• zatrzymanie wiatrów, stolca lub moczu,
• nagłe bóle krzyża, kręgosłupa, stawów, kończyn itp.,
• zaburzenia psychiczne, z wyjątkiem agresji lub dokonanej próby samobójczej.

W ramach nocnej i świątecznej opieki lekarskiej nie można uzyskać:

• wizyty kontrolnej w związku z wcześniej rozpoczętym leczeniem,
• recepty na stosowane stale leki w związku ze schorzeniem przewlekłym,
• rutynowego zaświadczenia o stanie zdrowia,
• skierowania do specjalisty.

Wszystkie powyższe świadczenia dostępne są u naszego lekarza rodzinnego/POZ od poniedziałku do piątku w godzinach od 8-ej do 18-ej.

ABC transportu sanitarnego

Decyzję o konieczności zapewnienia pacjentowi transportu sanitarnego podejmuje lekarz. Na podstawie oceny stanu zdrowia stwierdza czy pacjentowi przysługuje transport bezpłatny, płatny częściowo lub całkowicie.

Pacjentowi, na podstawie zlecenia lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub felczera ubezpieczenia zdrowotnego, przysługuje bezpłatny przejazd środkami transportu sanitarnego, w tym lotniczego, do najbliższego zakładu opieki zdrowotnej udzielającego świadczeń we właściwym zakresie i z powrotem w przypadkach:

1. Konieczności podjęcia natychmiastowego leczenia w zakładzie opieki zdrowotnej,
2. Wynikających z potrzeby zachowania ciągłości leczenia.

Ponadto pacjentowi, na podstawie zlecenia lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub felczera ubezpieczenia zdrowotnego, przysługuje bezpłatny przejazd środkami transportu sanitarnego w przypadku dysfunkcji narządu ruchu uniemożliwiającej korzystanie ze środków transportu publicznego, w celu odbycia leczenia – do najbliższego zakładu opieki zdrowotnej udzielającego świadczeń we właściwym zakresie i z powrotem.

W przypadkach wyżej nie wymienionych, na podstawie zlecenia lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub felczera ubezpieczenia zdrowotnego, ubezpieczonemu przysługuje przejazd środkami transportu sanitarnego odpłatnie lub za częściową odpłatnością. Transport ten przysługuje pacjentom, którzy:

1. Nie wymagają konieczności podjęcia natychmiastowego leczenia w zakładzie opieki zdrowotnej lub kontynuacji leczenia,
2. Nie posiadają dysfunkcji narządu ruchu uniemożliwiającej korzystanie ze środków transportu publicznego w celu przejazdu na leczenie do najbliższego zakładu opieki zdrowotnej udzielającego świadczeń we właściwym zakresie i z powrotem.

Przy określaniu stopnia niesprawności dla ubezpieczonych lekarz uwzględnia:

• możliwość samodzielnego poruszania się oraz konieczność pomocy drugiej osoby przy korzystaniu ze środków transportu publicznego,
• ogólny stan zdrowia.

W zależności od wskazań medycznych ustalonych przy określaniu grupy jednostki chorobowej, wyróżnia się dwa stopnie niesprawności:

Niesprawność I stopnia, do której zalicza się osobę zdolną do poruszania się przy wykorzystaniu środków pomocniczych i przedmiotów ortopedycznych bez stałej pomocy innej osoby i zdolną do korzystania ze środków transportu publicznego (udział własny ubezpieczonego w kosztach przewozu środkiem transportu sanitarnego wynosi 100%).

Niesprawność II stopnia, do której zalicza się osobę zdolną do samodzielnego poruszania się bez stałej pomocy innej osoby, ale wymagającą, przy korzystaniu ze środków transportu publicznego, pomocy innej osoby lub środka transportu publicznego dostosowanego do potrzeb osób niepełnosprawnych (udział własny ubezpieczonego w kosztach przewozu środkiem transportu sanitarnego wynosi 60%).

Lekarz zlecający transport sanitarny uzgadnia termin transportu. Jeżeli transport sanitarny jest częściowo lub całkowicie odpłatny przez pacjenta, lekarz umieszcza stosowną informację na zleceniu.

Podstawa prawna: art. 41 Ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. nr 210, poz. 2135) oraz Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2004 roku w sprawie wykazu grup jednostek chorobowych, stopni niesprawności oraz wysokości udziału własnego świadczeniobiorcy w kosztach przejazdu środkami transportu sanitarnego (Dz. U. nr 275 z 2004 r., poz. 2731).

Co jest dokumentem ubezpieczenia?

Idąc do lekarza, należy zabrać ze sobą dokument potwierdzający opłacanie składek.

Docelowo ma to być Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego.

Na dzień dzisiejszy jest to:

• książeczka RUM,
• odcinek emerytury lub renty,
• aktualna rodzinna legitymacja ubezpieczeniowa albo zgłoszenie do ubezpieczenia (druk ZCZA lub ZCNA) wraz z ważną legitymacją studencką/szkolną,
• w przypadku studentów ubezpieczonych przez uczelnię – ważna legitymacja studencka wraz z dokumentem potwierdzającym zgłoszenie do ubezpieczenia,
• potwierdzenie przelewu składek (w przypadku osób pracujących na własny rachunek i ubezpieczających się dobrowolnie, emerytów i rencistów).

Kiedy wezwać pomoc doraźną? Tel. 112 lub 999

W sytuacjach bezpośredniego zagrożenia życia lub w stanach nagłych należy wezwać karetkę z Oddziału Pomocy Doraźnej tel. 112 lub 999. Stany nagłe, bezpośrednio zagrażające życiu to m.in.: utrata przytomności, zaburzenia świadomości, drgawki, nagły, ostry ból w klatce piersiowej, zaburzenia rytmu serca, nasilona duszność, nagły ostry ból brzucha, uporczywe wymioty, gwałtownie postępujący poród, ostre i nasilone reakcje uczuleniowe (wysypka, duszność) będące efektem zażycia leku, ukąszenia, czy użądlenia przez jadowite zwierzęta, zatrucia lekami, środkami chemicznymi czy gazami, rozległe oparzenia, udar cieplny, wyziębienie organizmu, porażenie prądem, podtopienie lub utoniecie, agresja spowodowana chorobą psychiczną, dokonana próba samobójcza, upadek z dużej wysokości, rozległa rana, będąca efektem urazu, urazy kończyn uniemożliwiające samodzielne poruszanie się.

W każdym przypadku subiektywnego poczucia zagrożenia życia, szczególnie w razie współistnienia choroby przewlekłej, ubezpieczony ma prawo do świadczeń:

• pomocy doraźnej udzielanej przez Oddział Pomocy Doraźnej – potocznie zwane Pogotowie Ratunkowe,
• udzielanej pomocy doraźnej bez skierowania w szpitalnych izbach przyjęć lub w szpitalnych oddziałach ratunkowych.

Brak dowodu ubezpieczenia

Jeśli pacjent korzystający ze świadczeń, szczególnie w sytuacjach nagłych, nie ma przy sobie dowodu ubezpieczenia, ponosi koszty udzielania świadczenia. Jeżeli pacjent jest ubezpieczony to powinien przedstawić dowód ubezpieczenia nie później niż w ciągu 30 dni od dnia rozpoczęcia udzielania świadczenia lub – najpóźniej – w terminie 7 dni od dnia zakończenia świadczenia; w innym razie świadczenie zostaje udzielone na koszt świadczeniobiorcy.

Nocna i świąteczna opieka lekarza POZ

Po godz. 18.00, w nocy, w dni powszednie oraz w soboty, niedziele i inne dni ustawowo wolne od pracy, w sytuacjach niezagrażających życiu, pomocy należy szukać w jednostce POZ świadczącej usługi w ramach nocnej i świątecznej opieki medycznej w POZ. Świadczenia nocnej i świątecznej opieki medycznej w poz mogą być wykonywane w ambulatorium lub w domu chorego – w ramach opieki wyjazdowej.

Z nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej pacjenci korzystają w przypadku nagłego zachorowania lub nagłego pogorszenia się stanu zdrowia, gdy:

• nie ma objawów sugerujących bezpośrednie zagrożenie życia lub grożących istotnym uszczerbkiem zdrowia,
• zastosowane środki domowe lub leki dostępne bez recepty nie przyniosły spodziewanej poprawy,
• zachodzi obawa, że oczekiwanie na otwarcie przychodni, może znacząco niekorzystnie wpłynąć na rozwój choroby i nasz stan zdrowia.

Uzasadnieniem dla skorzystania ze świadczeń opieki nocnej i świątecznej mogą też być następujące sytuacje:

• infekcja dróg oddechowych z wysoką gorączką (>39 st.), szczególnie u małych dzieci i ludzi w podeszłym wieku,
• bóle brzucha, nie ustępujące mimo stosowania leków rozkurczowych,
• nasilone bóle głowy, nie ustępujące mimo stosowania leków przeciwbólowych,
• nasilona biegunka lub wymioty, szczególnie u dzieci lub osób w podeszłym wieku,
• zatrzymanie gazów, stolca lub moczu,
• nagłe bóle krzyża, kręgosłupa, stawów, kończyn itp.,
• zaburzenia psychiczne, z wyjątkiem agresji lub dokonanej próby samobójczej.

W ramach nocnej i świątecznej opieki lekarskiej nie można uzyskać:

• wizyty kontrolnej w związku z wcześniej rozpoczętym leczeniem,
• recepty na stosowane stale leki w związku ze schorzeniem przewlekłym,
• rutynowego zaświadczenia o stanie zdrowia,
• skierowania do specjalisty.

Powyższe świadczenia można uzyskać u lekarza rodzinnego/POZ od poniedziałku do piątku w godzinach od 8.00 do 18.00.